El elleriniň ösüş taryhy
El tagtalary ilkinji gezek gadymy Hytaýda we gadymy Gresiýada we Rimde ýüze çykypdyr, adamlar suw degirmenleri we ýel degirmenleri ýaly enjamlary sürmek üçin agaçdan ýa-da demir elde ulanylanda ýüze çykypdyr.
Orta asyrlarda mehaniki tehnologiýanyň ösmegi bilen adamlar dokma enjamlary, printerler, sagatlar we sagatlar ýaly dürli mehaniki enjamlary dolandyrmak üçin el tigirlerini ulanyp başladylar.
Senagat rewolýusiýasy döwründe bug hereketlendirijisi we içerki ýangyç dwigateli ýaly täze güýç çeşmeleriniň peýda bolmagy bilen adamlar gazanlar, awtoulaglar, uçarlar we ş.m. ýaly dürli elektrik maşynlaryny dolandyrmak üçin el tigirlerini ulanyp başladylar.
Häzirki zaman döwründe elektron we kompýuter tehnologiýasynyň ösmegi bilen adamlar telewizor, kompýuter, CNC maşyn gurallary we ş.m. ýaly dürli elektron we CNC enjamlaryna gözegçilik etmek üçin el tagtalaryny ulanyp başladylar.
El tagtasynyň dizaýn ýörelgesi
El tagtasy güýç ýa-da süýşmek üçin leňňer ýörelgesini ulanýan we el tagtasynyň radiusy we aýlanma burçy arkaly çykyş güýjüniň ýa-da süýşmeginiň ululygyny we ugruny kesgitleýän enjamdyr. Dolandyrylýan ýa-da sazlanan böleklere şahany ýa-da eplenjini birikdiriň we gözegçilik ýa-da sazlamak maksadyna ýetmek üçin el aýagynyň aýlanmagy arkaly miliň ýa-da eplenjiň aýlanmagyny sürüň. El tagtalary, adatça, tutawajyň ýagdaýyny we parametrlerini okamagy aňsatlaşdyrmak üçin tutawaçlar, tereziler we görkezijiler ýaly kömekçi komponentler bilen enjamlaşdyrylandyr.
El bilen işlenip taýýarlanylanda, aşakdaky ýagdaýlar göz öňünde tutulýar:
1. Mehaniki ýörelge: Mehaniki ýörelgelere görä, el tagtasynyň ululygy, görnüşi we materialy ulanyjynyň edýän güýjüne garşy durmaly we mehaniki enjamyň aýlanmagyna gözegçilik etmeli.
2. Ergonomiki ýörelgeler: El aýagynyň ululygy we görnüşi, ulanmagyň amatlylygyny we amatlylygyny ýokarlandyrmak üçin ulanyjynyň eliniň ululygyny we tutma güýjüni göz öňünde tutmalydyr.
3.
4. faceerüsti bejeriş ýörelgesi: El aýagynyň sürtülmesini we süýşmegine garşy häsiýetlerini gowulandyrmak üçin köplenç ýerüsti çägelemek, ýerüsti hrom örtük we ýerüsti okislenme ýaly dürli ýerüsti bejeriş usullary ulanylýar.
5.
Bu ýörelgeleri we usullary birleşdirip, dizaýnerler mehaniki enjamlar üçin iň amatly elde dizaýn shemasyny döredip bilerler.
El elleri amaly ssenariisi
El tagtalary el bilen dolandyrmagy ýa-da sazlamagy talap edýän dürli mehaniki ulgamlar üçin ulanylyp bilner, meselem:
Mehaniki in engineeringenerçilikde takyk işlemegi gazanmak üçin iýmit tizligini, kesiş çuňlugyny, guralyň ýagdaýyny we maşyn guralynyň beýleki parametrlerini sazlamak üçin el tigirleri ulanylyp bilner.
Zawod gurluşygynda suwuklyk akymyna, basyşa, temperatura we ş.m. gözegçilik etmek üçin klapanlar, derwezeler we damperler ýaly enjamlary çalyşmak ýa-da sazlamak üçin el tigirleri ulanylyp bilner.
Metrologiýada takyk ölçegi gazanmak üçin el tekeri guralyň masştabyny, görkezijisini, okalmagyny we ş.m. sazlamak üçin ulanylyp bilner.
Lukmançylyk tehnologiýasynda dürli hassalary we bejeriş zerurlyklaryny kanagatlandyrmak üçin lukmançylyk enjamlarynyň beýikligini, burçuny, ýagdaýyny we ş.m. sazlamak üçin el tigirleri ulanylyp bilner.
Sahna gurluşygynda, dürli sahna effektlerini döretmek üçin basgançak, yşyklandyryş, ses, perde we beýleki enjamlary sazlamak üçin el tekeri ulanylyp bilner.
Optikada mikroskoplar, teleskoplar we kameralar ýaly enjamlaryň fokus uzynlygyny, ulaldylmagyny we fokusyny sazlamak üçin el tagtasy ulanylyp bilner.
Lukmançylyk taýdan ulanmak prosesi tehnologiýasy üçin el aýagy:Döküm, gaýtadan işlemek, metal işlemek, metaldan egilmek, ýerüsti bejermek, ýylylygy bejermek, gözenek, freze, sim EDM, çyzykly kesmek we ş.m.
Enjamlar:CNC işleýiş merkezi, umumy freze maşynlary, umumy tornalar, punch maşynlary, polýak maşynlary.
